اهل رسانه

انواع کات در سینما و معرفی تکنیک های برش: کات فقط تعویض ساده میان دو تصویر نیست؛ یکی از ستون‌های اصلی زبان سینماست که جهت روایت و احساسات را شکل می‌دهد. تدوین‌گر با انتخاب محل و نوع کات، ذهن مخاطب را هدایت کرده و ریتم صحنه را می‌سازد. کات‌های سریع هیجان و تنش ایجاد می‌کنند و برداشت‌های طولانی فرصت تأمل می‌دهند. واژه cut از بریدن نوارهای سلولوئیدی در تدوین سنتی گرفته شده است.

انواع کات در سینما و معرفی تکنیک های برش

به نقل از موسسه استاد فرج نژاد درباره انواع کات در سینما باید گفت که نوارهـای سلولوئیدی یا فیلم‌هـای سلولوئیدی زمانی ستون فقرات تصویربرداری و نمایش تصاویر متحرک بودند. این نوارها از ماده‌ای شفاف و انعطاف‌پذیر به نام سلولوئید ساخته می‌شدند و در اواخر قرن نوزدهم نقش اصلی را در تحول سینما ایفا کردند. فیلم‌سازان برای ثبت و تدوین، ناچار بودند این نوارها را فریم به فریم بررسی کرده و هر جا لازم بود با ابزارهای دستی آن‌ها را ببرند یا به هم متصل کنند. این فرآیند چنان ظریف و حساس بود که کوچک‌ترین اشتباه می‌توانست بخش‌هایی از فیلم را برای همیشه تخریب کند. از همین‌جا اصطلاح «کات» در معنای بریدن و وصل کردن، وارد زبان سینما شد و تا امروز باقی ماند، حتی زمانی که سینما کاملاً دیجیتالی شد و دیگر خبری از بریدن فیزیکی نبود.

با ورود تدوین دیجیتال از دهه ۱۹۸۰ و گسترش ابزارهای نرم‌افزاری در دهه ۱۹۹۰، همه این عملیات فیزیکی جای خود را به انتخاب‌ها و فرمان‌های نرم‌افزاری داد. اکنون کات به معنای انتقال مستقیم از یک شات به شات دیگر است؛ پایه‌ای‌ترین حرکت در تدوین که ساختار روایت، ریتم و تجربه احساسی مخاطب را شکل می‌دهد. تدوین‌گران امروزی با نرم‌افزارهایی مانند Premiere Pro، Final Cut Pro و Avid روایت را می‌سازند و ریتم فیلم را تنظیم می‌کنند.

در کنار کات، تکنیک ترنزیشن وجود دارد که روشی برای نمایش نحوه انتقال میان دو تصویر است؛ مانند دیزالو، فِید یا وایپ. این تکنیک‌ها اغلب نقش روایی یا احساسی دارند و گذر زمان، تغییر مکان یا ایجاد شکلی خاص از حرکت را القا می‌کنند.

در نخستین سال‌های سینما، دوربین ثابت بود و فیلم بدون برش ضبط می‌شد، اما با کشف اتفاقی جرج ملی‌یس و ظهور «کلک توقف»، مفهوم کات وارد سینما شد و آن را از ثبت ساده واقعیت به هنری روایی و ساختاریافته تبدیل کرد. برای آشنایی بیشتر با انواع کات در سینما با ما همراه باشید.